zapamiętać

Nie potrafię zapamiętać nazwiska autora, a każą mi wykuć na blachę 200 stron pseudonaukowego bełkotu. W takich chwilach każdy z nas marzy o fotograficznej pamięci. Jakby to było cudownie poświęcić całe 2 minuty na lekturę fascynującego dzieła pełnego tabel, przypisów i procentów.

Pamięć absolutna ma swoje minusy. Nie bez powodu zapominamy. Przechowywanie w mózgu każdej informacji, wrażenia zmysłowego i sytuacji większość ludzi doprowadziłoby do obłędu. Nie wiem jak Ty, ale ja cieszę się, że nie odczuwam realnego bólu za każdym razem, gdy przypomnę sobie o złamaniu ręki. Nie chcę pamiętać wszystkiego, ale kusi mnie możliwość sterowania procesem zapamiętywania. Nie tylko mnie. Jak się okazuje mnemotechnika cieszy się coraz większym zainteresowaniem. Nie trzeba być geniuszem, by mieć fenomenalną pamięć. Dzięki ćwiczeniom i zjawisku neuroplastyczności mózgu można rozwinąć, to co najczęściej błędnie uważamy za wrodzone możliwości.

Kilka mitów na temat mózgu

Mózg to fascynujący organ, jednak wiemy o nim zaskakująco niewiele. Odkrycia naukowe ostatnich kilku lat udowodniły, że do końca życia może się regenerować, przekształcać, tworzyć nowe połączenia pomiędzy neuronami, kazać jednym ośrodkom przejmować funkcje uszkodzonych komórek. Jednak nadal pokutują dwudziestowieczne przekonania.

Tylko młodzi mogą uczyć się nowych rzeczy

Jednym z najbardziej szkodliwych jest twierdzenie, że tylko młodzi ludzie przyswajają wiedzę. Istotnie w młodości mózg jest najbardziej aktywny, ale też ma najwięcej do roboty. Młodych ludzi codziennie zamyka się szkole, tam muszą: czytać, liczyć, pisać, zapamiętywać. A umysł kocha aktywność.

Oczywiście wiek biologiczny ma znaczenie. Osoby starsze czytają wolniej niż młodzi dorośli i gorzej zapamiętują, za to znacznie lepiej rozumieją zawarte w tekście idee. Doświadczenie życiowe daje zdolność do widzenia kontekstu zjawisk i umiejętność rozpatrywania ich w szerszej perspektywie.

Z wiekiem komórki mózgowe umierają

Komórki mózgowe nie tracą zdolności regeneracji. Przez całe życie rozrasta się sieć połączeń pomiędzy neuronami. Im więcej się uczymy, tym bardziej misterną strukturę tkają nasze neurony. Do już zdobytych wiadomości dołączamy nowe piętra. To doskonała wiadomość dla osób starszych. Dziecko może i szybciej nauczy się od podstaw tabliczki mnożenia, ale osoba dorosła znając ją łatwiej zrozumie zasadę przemienności, związek mnożenia z dzieleniem, dodawaniem, odejmowaniem.

Znając kluczowe zależności, powiąże je z wcześniejszą wiedzą i zapamięta. Mózg zmienia się pod wpływem doświadczeń i potrafi się regenerować. Pacjenci po udarze drogą żmudnych ćwiczeń mogą odzyskać część utraconej sprawności, właśnie dlatego, że ich stale stymulowane komórki nerwowe przejmują zadania utraconych.

Jedna półkula dominuje

Jeśli zapiszesz się na kurs szybkiego czytania, uczenia się lub mnemotechniki prowadzący uraczy Cię całym wykładem jak to jedna część mózgu odpowiada za kreatywność, druga za logikę, więc jeśli uda nam się zmusić je do synchronicznej pracy, będziemy geniuszami. Teorii tej nie potwierdzają żadne badania.

Na pewno wiadomo tylko to, że poszczególne ośrodki mózgu zlokalizowane są po prawej lub lewej stronie. Podczas równoczesnego wykonywania kilku czynności aktywność jedna z półkul jest bardziej aktywna niż druga, jednak teoria stałej dominacji jednej części mózgu to zbyt daleko idące uproszczenie.

Wykorzystujesz tylko 10% swego mózgu

Organ nieużywany zanika. Gdyby w ciągu milionów lat przedstawiciele gatunku homo sapiens wykorzystywali tylko jedną dziesiątą szarej brei w swoich głowach, do dzisiaj mieliby jej o wiele mniej. Człowiek przez 24 godziny na dobę wykorzystuje cały obszar swego mózgowia. Niektóre działania jak np. rozwiązywanie zadań arytmetycznych wymagają większej aktywności niż inne, ale szare komórki nigdy nie próżnują: zarządzają procesami fizjologicznymi, organizacją wspomnień, rozpoznawaniem doświadczeń zmysłowych.

Jak szybciej zapamiętać informację?

Zapamiętywanie jest skomplikowaną procedurą. Techniki mnemotechniczne mają za zadanie ją uprościć i jak najszybciej przepchnąć informację z pamięci krótkotrwałej (operacyjnej)do długotrwałej Większość z nas jest w stanie myśleć o 7 rzeczach jednocześnie. Tyle możemy zapamiętać. Na szczęście można przesunąć granicę.

Porcjowanie a zapamiętywanie

Po pierwsze 7 jednostek informacji nie oznacza 7 liczb, 7 faktów, czy 7 nazwisk. Jeżeli z kombinacji liczb 346387980 każdej cyfry będziemy uczyli się osobno poświęcimy na to o wiele więcej czasu niż w przypadku 346 387 980. Z chwilą gdy zauważymy, że ciąg liter KOMPUTERKLAWIATURAMYSZ zawiera słowa komputer-klawiatura-mysz wąż liter przestaje być problemem. Mózg lubi małe, logiczne porcje informacji. Dla średniowiecznego mnicha podział na komputer- klawiatura- mysz nie miałby najmniejszego sensu, więc musiałby uczyć się litera po literze. Ty wiesz, co te pojęcia oznaczają, więc od razu przyswajasz treść informacji.

Dla zapamiętania kluczowe jest podzielenie nonsensownego materiału na strawne porcje i nadanie im logicznego znaczenia. Dowiódł tego eksperyment, który w 1981 K. Anders Ericsson i Bill Chase przeprowadził na studencie Carnegie Mellon znanym jako SF. Żakowi płacono za zapamiętywanie ciągów cyfr. Na początku osiągał przeciętne wyniki, pewnego dnia odtworzył 10 cyfr, następnego 11. Postęp nie był dziełem przypadku. SF odkrył jak nadać znaczenie liczbom. Cyfry kompletnie go nie obchodziły, za to lubił biegać. Niekończące się korowody liczb zamieniał więc na sportowe wyniki. Ciąg 3492 to inaczej 3 minuty 49 i 2 dziesiąte sekundy, czyli rekord świata w biegach na milę.

Seks, Absurd i Przemoc

Mózg lubi sensowne informacje, ale jeszcze lepiej potrafi zapamiętać elementy, które się wyróżniają spośród innych. Jeśli Twoja koleżanka przyjdzie do pracy w kapeluszu to prawdopodobnie wkrótce o tym zapomnisz, jednak jeśli na głowę założy ozdobiony piórami garnek kreacja na długo pozostanie w Twojej pamięci. Lubimy rzeczy dziwne, niecodzienne, wyróżniające się z tłumu. Z jakiegoś powodu lepiej zapamiętajmy, gdy zaangażujemy emocje. Zdolność pobudzania uczuć mają makabryczne, erotyczne bądź absurdalne skojarzenia.

Jak lepiej zapamiętać skomplikowane informacje
Podziel się: