{"id":289,"date":"2017-06-08T20:00:49","date_gmt":"2017-06-08T18:00:49","guid":{"rendered":"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/?p=289"},"modified":"2017-06-06T21:42:33","modified_gmt":"2017-06-06T19:42:33","slug":"jak-sie-wyspac","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/jak-sie-wyspac\/","title":{"rendered":"Jak si\u0119 wyspa\u0107?"},"content":{"rendered":"<p><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/05\/tiger-1285229_1280-1024x681.jpg\" alt=\"jak si\u0119 wyspa\u0107\" width=\"750\" height=\"499\" class=\"aligncenter size-large wp-image-310\" srcset=\"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/05\/tiger-1285229_1280-1024x681.jpg 1024w, https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/05\/tiger-1285229_1280-300x199.jpg 300w, https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/05\/tiger-1285229_1280-768x511.jpg 768w, https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/05\/tiger-1285229_1280.jpg 1280w\" sizes=\"(max-width: 750px) 100vw, 750px\" \/><\/p>\n<p>Jak rozci\u0105gn\u0105\u0107 dob\u0119 do 25, 26 a nawet 30 godzin? Nie da si\u0119, a tyle rzeczy do zrobienia. Trzeba si\u0119 wyspa\u0107, pracowa\u0107, rozwija\u0107 si\u0119, zdobywa\u0107 nowe do\u015bwiadczenia korzysta\u0107 z niezliczonych mo\u017cliwo\u015bci rozrywki. Skoro nie da si\u0119 stworzy\u0107 dodatkowej godziny, to mo\u017ce zdoby\u0107 j\u0105 kosztem czego\u015b? Tylko czego?  <!--more--><\/p>\n<p>Przy czym nie pracujemy, nie rozwijamy si\u0119, niczego nie produkujemy ani nie konsumujemy? Tylko le\u017cymy bez sensu, od czasu do czasu obracamy si\u0119 i lub wydajemy dziwne d\u017awi\u0119ki. \u015awiat nie ma z nas po\u017cytku ani my nie korzystamy ze \u015bwiata. Tak oczywi\u015bcie, chodzi o sen. Skr\u00f3cenie czasu nocnego odpoczynku wydaje si\u0119 idealnym rozwi\u0105zaniem, w ko\u0144cu wi\u0119cej go zostanie na prac\u0119 i konsumpcj\u0119. <\/p>\n<p>B\u0142\u0105d. Natura wyznaczaj\u0105c nam czas nocnego odpoczynku dobrze wiedzia\u0142a, co robi. Bez snu umrzemy wcze\u015bniej ni\u017c bez jedzenia.  Jego ograniczanie fatalnie odbija si\u0119 na naszym zdrowiu i efektywno\u015bci. Pozbawiaj\u0105c si\u0119 nocnego wypoczynku nie b\u0119dziesz bardziej skuteczny, wykszta\u0142cony czy odpr\u0119\u017cony. B\u0119dziesz tylko zm\u0119czony. Z kronikarskiego obowi\u0105zku dodam, \u017ce niekt\u00f3rzy zachwalaj\u0105 sen polifazowy ( 15 minutowe drzemki co cztery godziny), ale mi wydaje si\u0119 to do\u015b\u0107 niebezpiecznym eksperymentem. <\/p>\n<h2><center>Po co w og\u00f3le \u015bpimy?<\/h2>\n<p><\/center><\/p>\n<p>Nie wiem. Nauka nie znalaz\u0142a jeszcze na to pytanie zadowalaj\u0105cej odpowiedzi. Jest tylko kilka mniej lub bardziej satysfakcjonuj\u0105cych hipotez. Najbardziej znana g\u0142osi, \u017ce sen to wielkie sprz\u0105tnie umys\u0142u. M\u00f3zg w ci\u0105gu dnia  pracuje bez wytchnienia. Organ ten jako nauk\u0119 traktuje nie tylko wkuwanie formu\u0142ek, ale te\u017c przygl\u0105danie si\u0119 dziwnej ga\u0142\u0119zi, skojarzenie kszta\u0142tu chmury z krokodylem, skosztowanie po raz pierwszy lod\u00f3w z kapusty (jad\u0142em, nie polecam). W ci\u0105gu dnia tworzone s\u0105 nowe po\u0142\u0105czenia nerwowe. I dobrze, dzi\u0119ki temu jeste\u015bmy inteligentniejsi. Podczas snu m\u00f3zg ma usuwa\u0107 niepotrzebne dane. <\/p>\n<p>Inna teoria g\u0142osi, \u017ce gdy \u015bpimy, m\u00f3zg wzmacnia po\u0142\u0105czenia niezb\u0119dne do prze\u017cycia. Podczas snu dochodzi te\u017c do tzw. konsolidacji pami\u0119ci, czyli utrwalenia nabytych informacji. Jedna z korzy\u015bci wyp\u0142ywaj\u0105cych ze snu to r\u00f3wnie\u017c du\u017ca oszcz\u0119dno\u015b\u0107 energii, poniewa\u017c temperatura \u015bpi\u0105cego cia\u0142a obni\u017ca si\u0119. Jednak najwa\u017cniejszy pow\u00f3d, dla kt\u00f3rego codziennie wpadamy w obj\u0119cia Morfeusza, to konieczno\u015b\u0107 os\u0142abienia aktywno\u015bci neuron\u00f3w. Przywraca to ich  w\u0142a\u015bciw\u0105 zdolno\u015b\u0107 reakcji na bod\u017ace (pobudliwo\u015b\u0107), kt\u00f3ra ro\u015bnie w czasie czuwania.<\/p>\n<p>Sen wzmacnia organizm cz\u0142owieka. Osoby wysypiaj\u0105ce si\u0119 rzadziej choruj\u0105. Dzieje si\u0119 tak dzi\u0119ki temu, \u017ce w czasie, gdy \u015bpimy, uaktywnia si\u0119 nasz uk\u0142ad odporno\u015bciowy.  Naukowcy podejrzewaj\u0105, \u017ce w stanach czuwania w uk\u0142adzie nerwowym gromadz\u0105 si\u0119 pewne szkodliwe, a nawet toksyczne zwi\u0105zki. Czas snu, kiedy aktywno\u015b\u0107 organizmu jest obni\u017cona, pozwala ich si\u0119 pozby\u0107.    Sen ma tak\u017ce dobroczynny wp\u0142yw na dzia\u0142alno\u015b\u0107 uk\u0142adu hormonalnego, pomaga utrzyma\u0107 w\u0142a\u015bciw\u0105 wag\u0119 cia\u0142a.<\/p>\n<h2><center>Skutki niewyspania<\/h2>\n<p><\/center><\/p>\n<p>Ka\u017cdy kiedy\u015b zarwa\u0142 noc, mam nadziej\u0119, \u017ce tylko jedn\u0105, poniewa\u017c skutki d\u0142ugotrwa\u0142ej bezsenno\u015bci s\u0105 katastrofalne. Gdy niedosypiamy jeste\u015bmy zm\u0119czeni, rozdra\u017cnieni, nie mo\u017cemy si\u0119 skupi\u0107, niekt\u00f3rzy z nas wi\u0119cej jedz\u0105, by doda\u0107 sobie energii. Cz\u0142owiek niedosypiaj\u0105cy tygodniami ma problemy z koncentracj\u0105, stale o czym\u015b zapomina, nie potrafi rozwi\u0105za\u0107 prostego zadania, miewa  trudno\u015bci z wypowiadaniem s\u0142\u00f3w. <\/p>\n<p>Nast\u0119pne w kolejce stoj\u0105 agresja, halucynacje i przygn\u0119bienie. Naukowcy wykryli te\u017c zwi\u0105zek pomi\u0119dzy jako\u015bci\u0105 snu a chorobami psychicznymi. Zale\u017cno\u015b\u0107 nie jest w pe\u0142ni wyja\u015bniona niemniej wyst\u0119puje. Brak snu powoduje rozchwianie gospodarki hormonalnej.  Podwy\u017cszony poziom estrogenu grozi nowotworem piersi, nieprawid\u0142owe wydzielanie leptyny sprzyja oty\u0142o\u015bci. Kr\u00f3tki sen obni\u017ca wra\u017cliwo\u015b\u0107 kom\u00f3rek na insulin\u0119 Diabetolodzy s\u0105 zdania, \u017ce   prawid\u0142owa dieta i gimnastyka nie wystarcz\u0105 by zapobiec cukrzycy, je\u015bli organizm nie dostanie odpowiedniej porcji snu.<\/p>\n<h2><center>Co si\u0119 dzieje z organizmem gdy \u015bpimy<\/h2>\n<p><\/center><\/p>\n<p>Sen to proces z\u0142o\u017cony z kilku faz. W  pierwszym stadium, trwaj\u0105cym 5-10 minut, jeszcze widzimy zarysy pokoju.  W krwi obni\u017ca si\u0119 st\u0119\u017cenie kortyzolu &#8211; hormonu stresu, a podnosi poziom melatoniny, kt\u00f3ra u\u0142atwi zasypianie. Je\u015bli w tym czasie nie przeszkodzi nam nieprzyjemny ha\u0142as lub b\u0142ysk \u015bwiat\u0142a wpadamy w obj\u0119cia Morfeusza.  Zaczyna si\u0119 stadium drugie, kt\u00f3re trwa oko\u0142o 45 minut. Obni\u017ca si\u0119 tempo przemiany materii, oddech spowalnia i wyr\u00f3wnuje si\u0119, spada ci\u015bnienie krwi, zmniejsza si\u0119 temperatura cia\u0142a ( \u015brednio o 0, 5 stopnia Celsjusza). <\/p>\n<p>Mi\u0119\u015bnie s\u0105 rozlu\u017anione, a ga\u0142ki oczne nieruchome. M\u00f3zg nadal odpoczywa. W tym czasie cia\u0142o regeneruje si\u0119. W czwartej fazie  wzrasta aktywno\u015b\u0107 m\u00f3zgu i ze snu wolno falowego przechodzimy w kolejn\u0105 20-minutow\u0105 faz\u0119 zwan\u0105 REM (rapid eye movements &#8211; szybkie ruchy ga\u0142ek ocznych). M\u00f3zg pracuje intensywniej ni\u017c za dnia. Pojawiaj\u0105 si\u0119 barwne marzenia senne. Ga\u0142ki oczne poruszaj\u0105 si\u0119, tak jakby \u015bledzi\u0142y obrazy wywo\u0142ane tymi marzeniami. <\/p>\n<p>Niekt\u00f3rzy badacze snu s\u0105dz\u0105 \u017ce faza REM jest niezb\u0119dna, aby zapami\u0119ta\u0107 to, czego nauczyli\u015bmy si\u0119 poprzedniego dnia. W trakcie snu wolnofalowego i fazy REM tworz\u0105 si\u0119 po\u0142\u0105czenia mi\u0119dzy kom\u00f3rkami nerwowymi w m\u00f3zgu. Im jest ich wi\u0119cej, tym sprawniej my\u015blimy. <\/p>\n<h2><center>Co zrobi\u0107 by si\u0119 wyspa\u0107?<\/h2>\n<p><\/center><\/p>\n<p>Naukowcy naliczyli oko\u0142o 90 rodzaj\u00f3w k\u0142opot\u00f3w ze snem. Zanim poddamy si\u0119 terapii warto wypr\u00f3bowa\u0107 kilka prostych sposob\u00f3w:<br \/>\n&#8211; zadba\u0107 o zaciemnienie pomieszczenia, przypuszcza si\u0119, \u017ce \u015bwiat\u0142o emitowane przez urz\u0105dzenia zak\u0142\u00f3ca produkcj\u0119 melaniny, zatem wy\u0142\u0105czy\u0107 lub nakry\u0107 wszystkie gad\u017cety elektroniczne.<br \/>\n&#8211; wyciszy\u0107 si\u0119, p\u00f3\u0142 godziny przed snem wy\u0142\u0105czy\u0107 komputer i telewizor, zamiast tego poczyta\u0107 ksi\u0105\u017ck\u0119, pomedytowa\u0107  lub znale\u017a\u0107 inny spos\u00f3b na odpr\u0119\u017cenie,<br \/>\n&#8211; nie uprawia\u0107 sportu na dwie godziny przed snem. Intensywny trening kardio i \u0107wiczenia si\u0142owe pobudzaj\u0105 lepiej ni\u017c fili\u017canka kawy. Rekomendowa\u0142bym jog\u0119, ale powiedziano mi, \u017ce niekt\u00f3re asany maj\u0105 taki sam efekt, na szcz\u0119\u015bcie mo\u017cna w wyszukiwark\u0119 wpisa\u0107 &#8220;Joga na dobry sen&#8221;,<br \/>\n&#8211; na dwie godziny przed snem zje\u015b\u0107 lekk\u0105 kolacj\u0119. Pusty lub przepe\u0142niony \u017co\u0142\u0105dek nie u\u0142atwiaj\u0105 zasypiania,<br \/>\n&#8211; \u0142\u00f3\u017cko wykorzystywa\u0107 tylko do snu lub seksu.<br \/>\n&#8211; k\u0142a\u015b\u0107 si\u0119 spa\u0107 o sta\u0142ej godzinie, organizm kocha rutyn\u0119.<\/p>\n<p>\u015api\u0105c nie tracisz czasu. Kolorowych sn\u00f3w \ud83d\ude42<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Jak rozci\u0105gn\u0105\u0107 dob\u0119 do 25, 26 a nawet 30 godzin? Nie da si\u0119, a tyle rzeczy do zrobienia. Trzeba si\u0119 wyspa\u0107, pracowa\u0107, rozwija\u0107 si\u0119, zdobywa\u0107 nowe do\u015bwiadczenia korzysta\u0107 z niezliczonych mo\u017cliwo\u015bci rozrywki. Skoro nie da si\u0119 stworzy\u0107 dodatkowej godziny, to<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":310,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[9],"tags":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v16.0.2 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Jak si\u0119 wyspa\u0107? - krolczasu.pl\/blog<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/jak-sie-wyspac\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Jak si\u0119 wyspa\u0107? - krolczasu.pl\/blog\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Jak rozci\u0105gn\u0105\u0107 dob\u0119 do 25, 26 a nawet 30 godzin? Nie da si\u0119, a tyle rzeczy do zrobienia. Trzeba si\u0119 wyspa\u0107, pracowa\u0107, rozwija\u0107 si\u0119, zdobywa\u0107 nowe do\u015bwiadczenia korzysta\u0107 z niezliczonych mo\u017cliwo\u015bci rozrywki. Skoro nie da si\u0119 stworzy\u0107 dodatkowej godziny, to\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/jak-sie-wyspac\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Planowanie \u017cycia i zarz\u0105dzanie czasem\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2017-06-08T18:00:49+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2017-06-06T19:42:33+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/05\/tiger-1285229_1280.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1280\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"851\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Szacowany czas czytania\">\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"5 minut\">\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/#website\",\"url\":\"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/\",\"name\":\"Planowanie \\u017cycia i zarz\\u0105dzanie czasem\",\"description\":\"Metody planowania i organizacji czasu.\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":\"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/?s={search_term_string}\",\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"@id\":\"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/jak-sie-wyspac\/#primaryimage\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"url\":\"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/05\/tiger-1285229_1280.jpg\",\"width\":1280,\"height\":851},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/jak-sie-wyspac\/#webpage\",\"url\":\"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/jak-sie-wyspac\/\",\"name\":\"Jak si\\u0119 wyspa\\u0107? - krolczasu.pl\/blog\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/jak-sie-wyspac\/#primaryimage\"},\"datePublished\":\"2017-06-08T18:00:49+00:00\",\"dateModified\":\"2017-06-06T19:42:33+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/#\/schema\/person\/632249add89760386137f356d301342c\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/jak-sie-wyspac\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/jak-sie-wyspac\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/jak-sie-wyspac\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"item\":{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/\",\"url\":\"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/\",\"name\":\"Strona g\\u0142\\u00f3wna\"}},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"item\":{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/jak-sie-wyspac\/\",\"url\":\"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/jak-sie-wyspac\/\",\"name\":\"Jak si\\u0119 wyspa\\u0107?\"}}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/#\/schema\/person\/632249add89760386137f356d301342c\",\"name\":\"krolczasu\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"@id\":\"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/#personlogo\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/6ac1ebf7f933a1dcdf211ab1dd2db4e1?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"krolczasu\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/289"}],"collection":[{"href":"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=289"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/289\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":311,"href":"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/289\/revisions\/311"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/310"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=289"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=289"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/krolczasu.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=289"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}